تحولات روزهای اخیر در ساحل غربی یمن، تنها یک جابه‌جایی میدانی در نقشه جنگ این کشور نیست؛ بلکه نشانه‌ای از تغییر جدی در موازنه قدرت در یکی از حساس‌ترین مناطق دریایی جهان است. نیروهای مسلح یمن و جنبش انصارالله با پیشروی در محور ساحلی، کنترل شهر بندری المخا و جزیره راهبردی میون (پریم) را در […]
تحولات روزهای اخیر در ساحل غربی یمن، تنها یک جابه‌جایی میدانی در نقشه جنگ این کشور نیست؛ بلکه نشانه‌ای از تغییر جدی در موازنه قدرت در یکی از حساس‌ترین مناطق دریایی جهان است. نیروهای مسلح یمن و جنبش انصارالله با پیشروی در محور ساحلی، کنترل شهر بندری المخا و جزیره راهبردی میون (پریم) را در اختیار گرفته‌اند؛ تحولی که موقعیت صنعا در برابر ائتلاف تحت حمایت عربستان را به شکل محسوسی تقویت کرده است.
به گزارش آرمان جوان، اهمیت این تحول زمانی روشن‌تر می‌شود که بدانیم جزیره میون در قلب تنگه باب‌المندب قرار دارد؛ گذرگاهی که دریای سرخ را به خلیج عدن متصل می‌کند و یکی از مسیرهای مهم تجارت و انرژی بین‌المللی به شمار می‌رود. به این ترتیب، پیشروی اخیر انصارالله از یک موفقیت صرفاً زمینی فراتر رفته و به یک دستاورد راهبردی در معادلات دریایی منطقه تبدیل شده است.
ساحل غربی یمن؛ جایی که موازنه قدرت تغییر کرد
پیشروی نیروهای یمنی در امتداد ساحل غربی، محاسبات جبهه مقابل را با چالش جدی مواجه کرده است. سقوط مواضع نیروهای همسو با دولت مورد حمایت ائتلاف و از دست رفتن المخا، در کنار تحولات جزیره میون، نشان داد که آرایش نظامی موجود در این منطقه دیگر مانند گذشته قابل اتکا نیست.
این تحولات برای صنعا یک مزیت مهم ایجاد کرده است: اتصال قدرت زمینی به موقعیت جغرافیایی حساس در ورودی دریای سرخ.
اهمیت این اتصال صرفاً در وسعت مناطق تحت کنترل خلاصه نمی‌شود. هرچه عمق نفوذ انصارالله در امتداد ساحل بیشتر شود، امکان اثرگذاری این جنبش بر معادلات امنیتی، دریایی و سیاسی منطقه نیز افزایش پیدا می‌کند.
میون؛ برگ برنده جدید صنعا در باب‌المندب
جزیره میون به دلیل موقعیت جغرافیایی خود در میانه باب‌المندب، یکی از مهمترین نقاط این آبراه محسوب می‌شود. قرار گرفتن این جزیره در کانون تحولات اخیر، ارزش راهبردی پیشروی انصارالله را چند برابر کرده است. از نگاه راهبردی، مسئله فقط در اختیار گرفتن یک جزیره نیست؛ بلکه سخن از ایجاد موقعیتی است که می‌تواند توان چانه‌زنی صنعا در پرونده دریای سرخ و امنیت کشتیرانی منطقه را افزایش دهد.
به همین دلیل، تحولات میون را نمی‌توان از رقابت گسترده‌تر بر سر آینده سواحل غربی یمن جدا کرد. کنترل و نفوذ در این منطقه، برای هر طرفی که بخواهد در معادلات آینده یمن نقش تعیین‌کننده داشته باشد، یک امتیاز راهبردی محسوب می‌شود.
ائتلاف در برابر یک واقعیت تازه
پیشروی اخیر همچنین ضعف ساختار نیروهای وابسته به ائتلاف در ساحل غربی را آشکار کرده است. سال‌ها حمایت نظامی و سیاسی از نیروهای محلی نتوانست مانع تغییر موازنه در این محور شود و اکنون صنعا توانسته است ابتکار عمل را به بخش مهمی از جبهه غربی یمن منتقل کند.
این اتفاق یک پیام مهم برای عربستان و متحدانش دارد: حضور نظامی و حمایت خارجی الزاماً به معنای حفظ برتری میدانی نیست. در چنین شرایطی، هرگونه محاسبه جدید درباره آینده جنگ یمن باید موقعیت تقویت‌شده انصارالله در ساحل غربی و نزدیکی آن به باب‌المندب را نیز در نظر بگیرد.
باب‌المندب؛ اهرم تازه در معادلات انرژی و تجارت
باب‌المندب یکی از مسیرهای مهم دریایی برای انتقال کالا و انرژی میان آسیا، اروپا و خاورمیانه است. بنابراین هر تحول امنیتی در اطراف این تنگه، فراتر از مرزهای یمن پیامد خواهد داشت.
برای صنعا، حضور قدرتمندتر در این منطقه به معنای برخورداری از اهرم فشار و چانه‌زنی بیشتری در برابر رقبای منطقه‌ای و قدرت‌های خارجی است.
این تحول همچنین اهمیت مسیرهای جایگزین صادرات انرژی عربستان را دوباره برجسته می‌کند. خط لوله شرق ـ غرب عربستان که بخشی از صادرات نفت این کشور را بدون عبور از تنگه هرمز به ساحل دریای سرخ منتقل می‌کند، همچنان یک مسیر جایگزین مهم است؛ اما رسیدن تحولات نظامی یمن به نزدیکی باب‌المندب نشان می‌دهد که امنیت این مسیر نیز نمی‌تواند جدا از تحولات ساحل غربی یمن ارزیابی شود.
صنعا حالا با یک کارت راهبردی تازه وارد میدان شده است
آنچه در ساحل غربی یمن رخ داده، صرفاً تصرف چند موقعیت جغرافیایی نیست. انصارالله اکنون در نقطه‌ای قرار گرفته که جغرافیای یمن، توان نظامی و موقعیت استراتژیک باب‌المندب را به یکدیگر پیوند می‌دهد و حالا دومین گلوگاه انرژي پس از تنگه هرمز نیز تبدیل به اهرم فشار غیرمستقیم ایران شده است.
از همین منظر، اهمیت واقعی تحولات اخیر در پیامدهای آن برای مرحله بعدی جنگ و مذاکرات سیاسی نمایان می‌شود. صنعا می‌تواند از موقعیت جدید خود به عنوان یک برگ راهبردی برای دفاع از منافع یمن و افزایش قدرت چانه‌زنی در برابر ائتلاف و بازیگران خارجی استفاده کند.
باب‌المندب برای نخستین بار در این سطح به یکی از مهمترین کارت‌های قدرت صنعا تبدیل شده است؛ کارتی که معادلات امنیتی دریای سرخ را تغییر داده و نشان می‌دهد آینده یمن دیگر بدون در نظر گرفتن نقش و ابتکار عمل انصارالله در سواحل غربی قابل ترسیم نیست.
