کالابرگ قرار است از ۱۵ مهر وارد مرحله جدیدی شود، اما تا امروز هنوز رقم نهایی اعتبار مشخص نشده است. برآورد اولیه از افزایش ۵۰ درصدی حکایت دارد؛ یعنی در صورت تصویب، اعتبار یک میلیون تومانی به یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان می‌رسد. با این حال، افزایش قیمت کالاهای اساسی نشان می‌دهد این رقم لزوماً به معنای حفظ قدرت خرید خانوارها نیست.
به گزارش آرمان جوان، تنها دو روز تا موعد اعلام‌شده برای اجرای تغییرات جدید کالابرگ باقی مانده و همچنان سه موضوع اصلی در انتظار تصمیم نهایی دولت است: میزان افزایش اعتبار، گروه‌های مشمول و منابع مالی اجرای طرح.
در هفته‌های اخیر، افزایش حداقل ۳۰۰ هزار تومانی و افزایش ۵۰ درصدی به‌عنوان دو سناریوی اصلی مطرح شده‌اند. سناریوی اول اعتبار هر فرد را به یک میلیون و ۳۰۰ هزار تومان می‌رساند و در سناریوی دوم، این رقم به یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان خواهد رسید.
با این حال، هیچ‌کدام از این ارقام تا امروز به‌عنوان مبلغ قطعی اعلام نشده‌اند.
۵۰۰ هزار تومان بیشتر؛ تصمیم نهایی هنوز روی میز
وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی پیش‌تر اعلام کرده بود که افزایش ۵۰ درصدی، برآورد اولیه بانک مرکزی بوده است. با این حال، اجرای آن به میزان منابعی که برای طرح قابل تأمین باشد وابسته است.
از سوی دیگر، بحث تغییر شیوه شناسایی مشمولان نیز مطرح شده است. بر اساس اظهارات وزیر تعاون، در مدل جدید قرار است وضعیت اقتصادی خانوارها با شاخص‌های وسع بررسی شود و حمایت بیشتری به گروه‌های کم‌برخوردار اختصاص پیدا کند.
بنابراین ممکن است افزایش اعتبار برای همه مشمولان فعلی یکسان نباشد و ترکیب جامعه هدف نیز همراه با رقم نهایی تغییر کند.
تغییر قیمت سبد کالابرگ
ابهام درباره مبلغ جدید کالابرگ در شرایطی ادامه دارد که هزینه خرید اقلام موجود در سبد حمایتی رشد قابل توجهی داشته است.
بر اساس جدول قیمت کالاهای سبد کالابرگ با مبنای قیمت‌های شهریورماه، ارزش این سبد از حدود ۲ میلیون و ۱۸۲ هزار تومان در قیمت پایه به ۴ میلیون و ۲۸۹ هزار تومان رسیده است.
به این ترتیب، هزینه سبد مورد بررسی حدود ۲ میلیون و ۱۰۷ هزار تومان بیشتر شده و رشد آن به حدود ۹۶.۶ درصد رسیده است.
البته افزایش قیمت در همه اقلام یکسان نبوده است. قیمت ماکارونی از ۳۴ هزار تومان به ۵۵ هزار تومان، برنج از ۲۴۶ هزار تومان به ۴۱۰ هزار تومان و قند و شکر از ۸۱ هزار تومان به ۱۴۹ هزار تومان رسیده است.
در برخی کالاها نیز فاصله قیمت‌ها بیشتر بوده؛ به‌عنوان نمونه، قیمت روغن مایع از ۹۳ هزار تومان به ۴۰۰ هزار تومان و گوشت قرمز از ۹۰۰ هزار تومان به یک میلیون و ۷۰۰ هزار تومان افزایش پیدا کرده است.
کالابرگ ۱.۵ میلیون تومانی چقدر از هزینه‌ها را پوشش می‌دهد؟
اگر دولت در نهایت افزایش ۵۰ درصدی را تصویب کند، اعتبار یک میلیون تومانی فعلی به ۱.۵ میلیون تومان خواهد رسید؛ یعنی ۵۰۰ هزار تومان به اعتبار هر فرد اضافه می‌شود.
اما مقایسه این رقم با هزینه سبد مورد بررسی نشان می‌دهد رشد اعتبار حمایتی و رشد هزینه کالاهای اساسی با یکدیگر فاصله دارند.
هزینه سبدی که در این محاسبه ۲.۱۸۲ میلیون تومان بوده، به ۴.۲۸۹ میلیون تومان رسیده است؛ در حالی که اعتبار کالابرگ در سناریوی ۵۰ درصدی تنها ۵۰۰ هزار تومان افزایش پیدا می‌کند.
این مقایسه البته به معنای آن نیست که دولت باید تمام افزایش قیمت سبد را با یارانه جبران کند. کالابرگ تنها بخشی از هزینه‌های خانوار را پوشش می‌دهد و الگوی مصرف نیز در خانوارهای مختلف متفاوت است.
با این حال، اختلاف این ارقام نشان می‌دهد که میزان افزایش اعتبار به‌تنهایی تعیین‌کننده اثر واقعی کالابرگ بر قدرت خرید خانوار نیست و نحوه تخصیص منابع به گروه‌های کم‌برخوردار اهمیت زیادی دارد.
مبلغ دقیق کالابرگ از ۱۵ مهر چقدر می‌شود؟
تا امروز، ۱۳ مهر، رقم یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان همچنان یک سناریوی احتمالی است، نه مبلغ قطعی کالابرگ.
تصمیم نهایی دولت باید مشخص کند اعتبار جدید چقدر خواهد بود، چه خانوارهایی مشمول افزایش می‌شوند و منابع طرح چگونه میان گروه‌های مختلف توزیع خواهد شد.
با توجه به فاصله قابل توجه میان رشد احتمالی اعتبار کالابرگ و افزایش هزینه برخی کالاهای اساسی، اعلام رقم نهایی در ۱۵ مهر می‌تواند تصویر روشن‌تری از میزان حمایت دولت از قدرت خرید خانوارها ارائه دهد.
